DE GEBROKEN SPIEGEL

Zestien eeuwen kenden we de gnostici alleen via hun tegenstanders. De kerkvaders citeerden hun geschriften om ze te weerleggen, en wat overbleef was een karikatuur.

Dat veranderde in december 1945. Bij het Egyptische dorp Nag Hammadi sloeg een boer een verzegelde kleikruik stuk, op zoek naar goud. Wat eruit rolde waren dertien in leer gebonden boeken met tweeenvijftig teksten, in de vierde eeuw begraven door iemand die weigerde ze te verbranden. Voor het eerst spraken de gnostici met hun eigen stem.

De gebroken spiegel voert u door die vondst en door de wereld waaruit ze voortkwam. Het beschrijft hoe de teksten via de antiekmarkt van Cairo bij de wetenschap terechtkwamen, en hoe uit een veelkleurig vroeg christendom een rechtzinnige hoofdstroom ontstond. En het vertelt de mythe zelf: Sophia die verder reikte dan haar gegeven was, en de maker die daaruit voortkwam zonder te weten dat er iets boven hem bestond.

Naast de heldere uiteenzetting staan korte essaysdie de stof laten voelen in plaats van haar te verklaren.

Voor wie nieuwsgierig is naar wat er buiten de Bijbel bleef, en naar de vraag waarom deze teksten ons nog altijd raken.